Συνεχίζοντας λοιπόν από το Α’ Μέρος, θα μιλήσουμε για τις ανάγκες, που είναι και η “πηγή ζωής” του εμπορίου, καθώς αν δεν είχαμε ανάγκες, δεν θα χρειαζόταν να κάνουμε συναλλαγές, οποιουδήποτε είδους.

Τι είναι όμως οι ανάγκες; Μπορεί να σας φαίνεται εύκολο, αλλά ακόμα και σήμερα, πολλοί είναι αυτοί που μπερδεύουν τις πραγματικές ανάγκες με τις επιθυμίες τους, με αποτέλεσμα, να πραγματοποιούν λάθος εμπορικές συναλλαγές. Οι ανάγκες, χωρίζονται σε διάφορες κατηγορίες, ανάλογα με τον σκοπό που εξυπηρετούν. Για παράδειγμα, η τροφή, ο ρουχισμός, η θέρμανση, είναι βασικές ανάγκες. Χωρίς να ικανοποιήσουμε τις βασικές, αυτές, ανάγκες είναι πολύ πιθανόν να πεθάνουμε. Άλλου είδους ανάγκες είναι για παράδειγμα οι ψυχολογικές, όπως το να αγαπήσουμε ή να αγαπηθούμε, η επιβράβευση και το να αναδειχθούμε ανάμεσα σε άλλους ή η ανάγκη να ανακαλύψουμε τον Θεό. Σίγουρα δεν θα πεθάνουμε αν δεν τις εκπληρώσουμε, αλλά είναι πολύ πιθανόν να αρρωστήσουμε ψυχολογικά, να πάθουμε κατάθλιψη κα. Και κάπου εδώ στραβώνει το πράγμα, καθώς τα όρια μεταξύ ανάγκης και επιθυμίας, σε αρκετά πράγματα/θέματα, είναι πολύ στενά.

Για παράδειγμα, στο θέμα στέγης, η ανάγκη είναι να βρούμε στέγη και να καλυφθούμε από τα καιρικά φαινόμενα. Δεν έχει σημασία το πως και ποια θα είναι αυτή στέγη. Ένα δέντρο, μία καλύβα, ένα διαμέρισμα, οτιδήποτε μπορεί να μας ικανοποιήσει αυτή την ανάγκη και να προστατευθούμε. Αν όμως εμείς αποζητάμε να βρούμε μία βίλα, ενώ έχουμε την δυνατότητα να μείνουμε μόνο σε διαμέρισμα, τότε αυτό δεν είναι ανάγκη, αλλά επιθυμία. Αν μπορούμε, δηλαδή, να καλύψουμε άμεσα μία ανάγκη, αλλά εμείς θέλουμε κάτι άλλο, πιο πολυτελές για παράδειγμα, αυτό δεν είναι ανάγκη, αλλά επιθυμία. Το να ζητάς να φας αστακό, όταν δεν έχεις φράγκο ή όταν έχεις ένα πιάτο φακές μπροστά σου, είναι επιθυμία. Αν όμως ήμασταν ναυαγοί σε ένα νησί και ψαρεύαμε έναν αστακό για να φάμε, τότε ο αστακός δεν είναι πολυτέλεια, δεν είναι επιθυμία, αλλά καλύπτει την βασική μας ανάγκη για φαγητό. Ο ορισμός ανάγκη, λοιπόν, εξαρτάται πολύ από την κατάσταση στην οποία βρισκόμαστε, σε όλα τα επίπεδα, είτε προσωπικά, βιολογικά, κοινωνικά, οικονομικά κοκ.

Το να μπορούμε να κατανοήσουμε την κατάσταση που υπάρχει γύρω μας και στην οποία βρισκόμαστε, εμείς οι ίδιοι, παίζει πολύ σημαντικό ρόλο, ώστε να ιεραρχήσουμε τις ανάγκες και τις επιθυμίες μας. Όταν για παράδειγμα, εμείς παίρνουμε δάνειο για διακοπές, την στιγμή που δεν έχουμε δικό μας πχ σπίτι, τότε αυτό είναι λάθος ιεράρχηση, βάζουμε μία επιθυμία πάνω από μία ανάγκη και στην τελική, εκθέτουμε τον εαυτό μας σε ένα οικονομικό ατόπημα, το οποίο αργά ή γρήγορα θα πληρώσουμε. Σκεφτείτε τώρα μία κατάσταση όπως την περίπτωση της Βενεζουέλας, της Αργεντινής του 2001, της Ουκρανίας που βρίσκεται σε ένα εμφύλιο πόλεμο και άλλες παρόμοιες περιπτώσεις. Σε αυτές τις περιπτώσεις, οι επιθυμίες δεν είναι προτεραιότητα και οι ανάγκες δύσκολα, έως και καθόλου, μπορούν να ικανοποιηθούν. Το να βρεις φάρμακα, τρόφιμα, ασφάλεια σε μία εμπόλεμη ζώνη ή σε μία κατεστραμμένη οικονομικά χώρα, είναι πολύ δύσκολο και το βασικό… οι νόμοι του εμπορίου αλλάζουν!

Σήμερα ξέρουμε και έχουμε μάθει, να πηγαίνουμε στο super market και να αγοράζουμε ένα προϊόν για ένα συγκεκριμένο χρηματικό ποσό. Αν μας ζητήσουν παραπάνω, το θεωρούμε ακριβό και απλά το προσπερνάμε και πάμε σε άλλο κατάστημα. Στην περίπτωση πολέμου ή χρεοκοπίας, δεν έχουμε αυτή την άνεση. Το αν θα βρούμε αυτό που ψάχνουμε είναι από μόνο του μεγάλο κατόρθωμα και το να καταφέρουμε να το αγοράσουμε, είναι από μόνο άλλο ένα μεγάλο κατόρθωμα και σχεδόν δύο διαφορετικά πράγματα μεταξύ τους. Σε αυτές τις περιπτώσεις το πάνω χέρι, το έχει αυτός που διαθέτει το προϊόν, το οποίο ικανοποιεί την ανάγκη μας, ενώ το μειονέκτημα, αυτός που θέλει να το προμηθευτεί. Η τιμή ή μάλλον η ανταλλάξιμη ύλη, που θα δώσουμε για να το πάρουμε, εξαρτάται μόνο, από το πόσο μεγάλη ανάγκη το έχουμε και πόσο απελπισμένοι είμαστε να το αποκτήσουμε. Εννοείτε πως η προσφορά και ζήτηση, παίζει μεγάλο ρόλο, αλλά σε καταστάσεις αναρχίας, αυτά πάνε λίγο-πολύ “περίπατο”. Για παράδειγμα, ας πούμε ότι ένας μαυραγορίτης έχει τρόφιμα και μάλιστα αρκετά. Εμείς δεν είμαστε σε θέση να ξέρουμε τι και πόσα διαθέτει… άρα δεν γνωρίζουμε την προσφορά 😉 Συνεπώς, αν αυτός μας πει, ότι δεν έχει πολλά ή και σχεδόν καθόλου και ότι εμείς θα πρέπει να πληρώσουμε όσο-όσο, τότε… από εμάς εξαρτάται το πόσα είμαστε διατεθειμένοι / απελπισμένοι να δώσουμε. Αν είδατε το ρεπορτάζ/βίντεο στο πρώτο μέρος, θα μάθατε πως στην Κατοχή του ’40, έδιναν κτίρια ολόκληρα για λίγα τρόφιμα.

Πολύ σημαντικό, λοιπόν να καταλάβουμε πως όταν η πραγματική αγορά, καταρρέει και τα ηνία αναλαμβάνει η μαύρη αγορά, οι κανόνες του εμπορίου, προσαρμόζονται στις καταστάσεις και εμέις δεν μπορούμε να κάνουμε λάθη, όπως για παράδειγμα να θέλουμε να ικανοποιήσουμε πρώτα επιθυμίες και μετά ανάγκες. Το να θέλουμε να αγοράζουμε ποτό και να ζητάμε sex, δεν είναι ανάγκη, παρόλο που σε κατεστραμμένα κράτη και οικονομίες, αυτά φαίνεται να αυξάνεται η ζήτηση τους. Αν σήμερα κάνουμε μία λάθος αγορά, μπορεί και να μην μας πειράξει καθόλου. Αν το κάνουμε όμως όταν βρισκόμαστε πχ σε εμπόλεμη κατάσταση, θα μας πειράξει και θα το πληρώσουμε ακριβά.

Στο επόμενο μέρος θα μιλήσουμε για τα μέσα και τους τρόπους συναλλαγής, σε περιπτώσεις αναρχίας και κατεστραμμένων οικονομιών.

Advertisements