Εμπόριο… το αρχαιότερο επάγγελμα και ο κορμός, οποιασδήποτε οικονομίας. Χωρίς εμπόριο, πιθανών να μην υπήρχαν οργανωμένες κοινωνίες, τουλάχιστον όχι όπως τις ξέρουμε, δεν θα είχαν γίνει νέες ανακαλύψεις/εφευρέσεις, δεν θα είχε εξερευνηθεί ο κόσμος κα. Και όμως, επειδή το εμπόριο έχει μπει βαθιά μέσα στην ζωή μας, νομίζουμε πως είναι κάτι απλό. Μπορεί να κάνουμε ένα κλικ στην οθόνη του υπολογιστή και να αγοράζουμε προϊόντα, από την άλλη άκρη του κόσμου και όμως να μην γνωρίζουμε ποιες είναι οι βασικές αρχές του (εμπορίου) και που βασίζεται. Η ευκολία που μας προσφέρει το χρήμα (είτε χάρτινο, είτε ηλεκτρονικό), μας έκανε να ξεχάσουμε πως ξεκίνησε το εμπόριο, με την ανταλλαγή πραγμάτων και όχι χρημάτων όπως έχουμε συνηθίσει τώρα.

Τελευταία, ζήσαμε και στην Ελλάδα, μία μικρή περίοδο, έστω για λίγες μέρες, όπου δεν μπορούσαμε να βγάλουμε μετρητά χρήματα. Παρόμοιες περιπτώσεις έγιναν στην Κύπρο, την Βενεζουέλα, την Αργεντινή. Φυσικά η απειλή να επαναληφθεί η κατάσταση ή και να γίνει χειρότερη δεν έχει εξαφανιστεί, μάλλον το αντίθετο. Τι γίνεται λοιπόν με το εμπόριο και τις συναλλαγές, σε μία κατεστραμμένη οικονομία, που πιθανόν το χρήμα να μην υπάρχει; πως θα μπορούσε ο κόσμος να ανταλλάξει προϊόντα ή/και υπηρεσίες, σε μία κατάσταση πτώχευσης, κατάρρευσης της οικονομίας, επιστροφής στα “παλιά”; Το εμπόριο, ποτέ δεν πεθαίνει… απαράβατος κανόνας. Μπορεί να αλλάξει μορφή, τρόπο συναλλαγής, μεθόδους συναλλαγής και προώθησης, αλλά ποτέ δεν σταματά να υπάρχει. Όσο οι άνθρωποι έχουν ανάγκες και επιθυμίες, το εμπόριο θα υπάρχει.

Το εμπόριο βασίζεται σε δύο πυλώνες. Ο ένας όπως είπαμε, είναι η επιθυμία/ανάγκη για ανταλλαγή/απόκτηση κάποιου προϊόντος ή υπηρεσίας. Ο άλλος, είναι η εμπιστοσύνη μεταξύ των συναλλασσομένων. Ας πάμε λίγο αντίστροφα και ας εξηγήσουμε τι εννοούμε με τον όρο εμπιστοσύνη.

Όταν πάτε σε ένα κατάστημα, να αγοράσετε κάτι, μηχανικά και χωρίς να το καταλαβαίνετε, δείχνετε εμπιστοσύνη είτε προς το κατάστημα, είτε προς τον πωλητή/ταμία. Το ότι αποδέχεστε να αγοράσετε το προϊόν, σημαίνει πως  α) αποδέχεστε το προϊόν ως αντάξιο των προσδοκιών σας, πιστεύετε τον πωλητή ότι το προϊόν κάνει αυτό που θέλετε και β) πως όταν δώσετε τα λεφτά στον ταμία, αυτός δεν θα φύγει τρέχοντας, μαζί με το προϊόν… ε;;;;; Σας φάνηκε περίεργο; 🙂 Σε ένα κατάστημα μπορεί να σας φανεί “κουλό” το παραπάνω, αλλά αν η συναλλαγή ήταν διαφορετική πχ αγοραπωλησία αυτοκινήτου, δεν θα το σκεφτόσασταν ότι ο άλλος μπορεί να φύγει με τα λεφτά σας και το αμάξι σας; Δεν έχει γίνει και λίγες φορές… Στο παράδειγμα με το κατάστημα, αν δίνατε 50 ευρώ και σας έλεγε ο ταμίας, πως θα πρέπει να πεταχτεί απέναντι να το κάνει ψηλά, δεν θα σας πέρναγε έστω, από το μυαλό η ιδέα, ότι μπορεί να το χάσει; Το ίδιο ισχύει και για τον πωλητή, ο οποίος μέχρι να πάρει τα λεφτά στο χέρι του, δεν είναι 100% σίγουρος ότι θα τα πάρει ή δεν θα “χάσει” το προϊόν του.

Βλέπουμε λοιπόν, ότι η αμοιβαία εμπιστοσύνη σε μία συναλλαγή, είναι ιδιαίτερα σημαντική!!! Πιο σημαντική και από το χρήμα ακόμα!!! Αν σας εμπιστευθεί ο πωλητής,  μπορεί να σας δώσει το προϊόν και να τον πληρώσετε αργότερα (πχ βερεσέ, επιταγή). Άρα, το “κούτελο” σας, που λέμε, έχει μεγαλύτερη αξία σε μία συναλλαγή, από ότι τα χρήματα. Αυτό, σήμερα, λίγοι το θυμούνται και ακόμα λιγότεροι το εκτιμούν… γιατί; Γιατί οι καιροί είναι δύσκολοι, οι (ηθικές) αξίες δεν μετράνε και ο άλλος σε “κοιτάει” και σε μετράει  στην τσέπη. Παρατηρούμε δηλαδή, πως ανάλογα τις περιόδους και το τι επικρατεί εκείνη την στιγμή, οι όροι συναλλαγής και ιδιαίτερα αυτός της εμπιστοσύνης, αλλάζουν.

Πάμε λοιπόν στο ρεζουμέ… αν αύριο κλείσουν οι τράπεζες, γίνει πόλεμος κτλ. και εγώ, εσύ, ο άνθρωπος σου, για παράδειγμα χρειάζεται φάρμακα που μπορείς να βρεις μόνο σε κάποια “μαύρη” αγορά… πως θα γίνει αυτή η συναλλαγή; Θα υπάρχει εμπιστοσύνη μεταξύ των συναλλασσομένων; Θα είναι αμοιβαία ή αναγκαστικά ο ένας εκ των δύο θα πρέπει να δείξει “τυφλή” εμπιστοσύνη, ώστε να ολοκληρωθεί η συναλλαγή; Και αν ναι; Με τι ρίσκο; Και με τι τελικό κόστος; Θα χάσει μόνο χρήματα ή/και μέρος της αξιοπρέπειας του; Μήπως κινδυνεύει να τον ληστέψουν; Να τον παρακολουθήσουν για να του πάρουν και ότι άλλο έχει; Εννοείτε πως δεν θα απαντήσω σε αυτά τα ερωτήματα, γιατί βασικά δεν μπορείς να δώσεις απάντηση, παρά μόνο όταν βρεθείς σε αυτή την κατάσταση. Τώρα, σήμερα, μπορεί να λέμε ότι θέλουμε, αν βρεθούμε όμως στην κακιά στιγμή, τι είμαστε ικανοί να κάνουμε για να ικανοποιήσουμε την ανάγκη μας, είτε αυτή είναι τροφή, είτε φάρμακα, είτε ποτό/τσιγάρα κτλ. Τροφή για σκέψη λοιπόν.

Άρα το βασικό στην οποιαδήποτε συναλλαγή, αναγκαστούμε να κάνουμε, σε μία τέτοια περίπτωση, είναι είτε να αποκτήσουμε την εμπιστοσύνη του άλλου προς εμάς, είτε να την εξαναγκάσουμε… ε;;; Είπαμε… σε ορισμένες περιπτώσεις και σε περίεργους καιρούς, η πραγματική εμπιστοσύνη (καλή την πίστη), πάει περίπατο, συνεπώς θα πρέπει να έχουμε το πάνω χέρι στην συναλλαγή και αυτό σημαίνει, να κάνεις τον άλλον να σε εμπιστευθεί, θέλει δεν θέλει… και κάπου εδώ “κουμπώνει” το θέμα Ανάγκη, που είναι ο άλλος πυλώνας του εμπορίου και θα μιλήσουμε γι’ αυτό στο επόμενο μέρος του άρθρου.

Δείτε το παρακάτω βίντεο από την “Μηχανή του Χρόνου”, όπου μας μιλάει για την Κατοχή και πως περιουσίες ολόκληρες, εξαφανίζονταν για λίγα τρόφιμα και άλλα πολλά.

Advertisements