Όλοι μας λίγο η πολύ, έχουμε συνηθίσει να "ακολουθούμε" εντολές τρίτων ή στην χειρότερη περίπτωση, για να κάνουμε κάτι, να απαιτούμε να μας το δώσουν σαν εντολή ή οδηγία. Να δώσω μερικά παραδείγματα τι εννοώ.

  • Η μαμά του σπιτιού, πρέπει να πει στην κόρη/γιο τι δουλειά να κάνει, διαφορετικά δεν πρόκειται να γίνει, έστω και αν είναι αυτονόητη.
  • Ο υπάλληλος/εργάτης, αν δεν δώσει εντολή το αφεντικό/προϊστάμενος, δεν πρόκειται να ενεργήσει από μόνος του.
  • Η σύζυγος περιμένει την έγκριση του συζύγου για να διευθετήσει έστω και απλά πράγματα.
  • κα.

Με απλά λόγια, ορισμένοι άνθρωποι δεν έχουν μάθει να παίρνουν πρωτοβουλίες, ούτε να αναλαμβάνουν ευθύνες. Το χειρότερο δε, είναι ότι υπάρχουν άτομα που δεν θέλουν καν, να έχουν ευθύνες γιατί φοβούνται ότι δεν θα τα καταφέρουν και έτσι αφήνουν άλλους να αποφασίζουν για αυτούς, άμεσα και έμμεσα. Χαρακτηριστικό παράδειγμα, δυστυχώς, είναι οι νέες γενιές. Τα νέα παιδιά ζουν μέσα σε ένα υπερπροστατευτικό περιβάλλον ή σε ένα περιβάλλον που τα θεωρεί ανάξια για το οτιδήποτε. Αποτέλεσμα είναι, οι νέοι σήμερα να έχουν μετατραπεί σε άβουλα όντα. Περιμένουν από την μαμά και το μπαμπά να τους πει, τι πρέπει να κάνουν ή οι μεγάλοι δεν τα αφήνουν να ενεργήσουν από μόνα τους, καθώς φοβούνται ότι δεν θα καταφέρουν να φέρουν εις πέρας την παραμικρή εργασία.

Όταν έχεις συνηθίσει σε μια κατάσταση σαν αυτή, όταν και άμα προκύψει κάτι το έκτακτο, είναι σίγουρο ότι δεν πρόκειται να τα καταφέρεις από μόνος σου. Ακόμα και αν σκεφτείς τα σωστά βήματα για να αντιμετώπισης μια κατάσταση έκτακτης ανάγκης, λόγω του ότι δεν υπάρχει εμπιστοσύνη στον ίδιο σας το εαυτό, δεν θα τα πράξετε, νομίζοντας ότι είναι λάθος. Και άντε, σε μια κατάσταση επιβίωσης κάτι θα καταλάβεις, κάτι θα πράξεις και ίσως τα κουτσοκαταφέρεις. Τι γίνεται όμως σε μια περίπτωση όπως η οικονομική κρίση, η οποία σφίγγει σιγά-σιγά. Έχουν ήδη περάσει σχεδόν δύο χρόνια από τότε που τα πράγματα πήραν την κατιούσα και ακόμα υπάρχουν άνθρωποι εκεί έξω, που νομίζουν ότι δεν πρόκειται να συνεχιστεί η κατάσταση και κάτι θα αλλάξει προς το καλύτερο ή ακόμα και αν έχουν πάρει πρέφα τι γίνεται, βρίσκονται σε μια κατάσταση αφασίας/απραξίας όπου απλώς παρακολουθούν τις εξελίξεις, αντί να ενεργήσουν. Με απλά λόγια, στρουθοκαμηλίζουν.

Όταν οι καταστάσεις το απαιτούν, ο καθένας, πρέπει να κρίνει και να ενεργεί κατάλληλα, όχι μόνο για τον εαυτό του, αλλά και για άλλους. Την οικογένεια, τους συγγενείς, τους φίλους. Πρέπει από άβουλο όν, να μετατραπείς σε ένα ηγέτη, σε ένα αρχηγό της αγέλης, που θα αναλάβει ευθύνες καθώς και τις συνέπειες τους και θα καθοδηγήσει την ομάδα/οικογένεια στην λύση του προβλήματος ή σε μια καλύτερη κατάσταση από ότι πριν. Μην περιμένεις να αλλάξει η κατάσταση ή να έρθουν να σε σώσουν άλλοι. Αυτοί που την πατάνε συνήθως είναι αυτή που απλώς δεν ενήργησαν καθόλου. Ακόμα και αν ενεργήσεις λάθος, τουλάχιστον έχεις την ηθική ικανοποίηση ότι κάτι έκανες, δεν "έπεσες" αμαχητί. Αν έχεις τα προσόντα και την θέληση να πάρεις την "θέση", απλώς το κάνεις. Δεν σκέφτεσαι τι θα πουν οι άλλοι. Προφανώς οι άλλοι για να μην το έχουν κάνει ήδη, δεν έχουν καταλάβει την σοβαρότητα της κατάστασης ή ίσως περιμένουν από εσένα να ενεργήσεις για αυτούς.

Ποια όμως είναι τα προσόντα του αρχηγού; Πολλά έχουν γραφτεί και το όλο θέμα σηκώνει πολύ συζήτηση. Για μένα, τα βασικά προσόντα που χρειάζεται κάποιος για να "ξεχωρίσει" από τους υπόλοιπους είναι τα παρακάτω:

Αντίληψη

Λέγοντας αντίληψη, εννοώ μια την συνισταμένη που προκύπτει από τον συνδυασμό των αισθήσεων, του ένστικτου, της εξυπνάδας (όχι IQ) και της διορατικότητας που έχει κάποιος. Με τις αισθήσεις σου αντιλαμβάνεσαι το περιβάλλον, το χώρο που σε περιβάλλει. Βλέπεις, ακούς, μυρίζεις τον κίνδυνο ή όχι. Το ένστικτο, σε προειδοποιεί. Πολύ απλά, νιώθεις αυτό που δεν μπορείς να αντιληφθείς με τις αισθήσεις σου. Η εξυπνάδα, ο εγκέφαλος, επεξεργάζεται τις αισθήσεις και το "μήνυμα" που σου στέλνει το ένστικτο και ψάχνει να βρει μια λύση. Η διορατικότητα, σου δίνει το πλεονέκτημα να είσαι ένα βήμα πιο μπροστά.

Υπευθυνότητα & κατανόηση

Δεν είσαι μόνος σε αυτή την κατάσταση. Πρόκειται να καθοδηγήσεις και άλλους. Άρα πρέπει να καταλαβαίνεις το βάρος των αποφάσεων σου για το σύνολο, αλλά και ξεχωριστά για το κάθε μέλος της ομάδας/οικογένειας. Κάθε άτομο είναι διαφορετικό και αντιδρά διαφορετικά. Αν πχ. φωνάξεις για να επιβάλεις την άποψη σου, άλλος θα φοβηθεί και θα το πράξει, άλλος θα το νιώσει σαν απειλή και θα χάσεις την εμπιστοσύνη
του και άλλος θα φοβηθεί και πολύ απλά δεν θα πράξει τίποτα. Το ότι εσύ θέλεις να γίνει μια ενέργεια, δεν σημαίνει ότι και μπορεί να γίνει από τα μέλη της ομάδας σου. Άρα θα πρέπει να αντιδράς και να λαμβάνεις αποφάσεις σύμφωνα με το έμψυχο υλικό που διαθέτεις.

Θέληση & Τόλμη

Μπορεί να διαισθάνεσαι το κίνδυνο, να έχεις την λύση, τίποτα όμως δεν πρόκειται να αλλάξει αν δεν έχεις την θέληση και την τόλμη να πράξεις. Αν πχ. βλέπεις ότι οικονομικά δεν βγαίνεις ζώντας σε ένα 5άρι σε σικ γειτονιά της Αττικής, έχεις το κουράγιο και την τόλμη να μετακομίσεις σε 2άρι σε κακόφημη περιοχή; Αν βλέπεις ότι η ζωή στην πόλη δεν αντέχετε, τολμάς να πας να μείνεις στην επαρχία; Απλά παραδείγματα, που πολλοί τα έχουν δει και νιώσει στο πετσί τους, αλλά πόσοι τελικά ενήργησαν;

Όταν όλα πηγαίνουν καλά, όλοι το μπορούν να προσποιηθούν τους αρχηγούς (ή μάγκες κατα το ελληνικότερον). Όταν όμως τα πράγματα γίνουν πραγματικά δύσκολα, τότε λίγοι είναι αυτοί που έχουν, αυτό που χρειάζεται. Εσύ το έχεις;

Advertisements